W skrócie
Peptydy na odchudzanie stanowią w 2026 roku najszybciej rosnącą kategorię badań otyłościowych. W ciągu ostatnich pięciu lat badania kliniczne z analogami GLP-1 (semaglutide, liraglutide), agonistami podwójnymi (tirzepatide) i agonistami potrójnymi (retatrutide) przesunęły granicę farmakologicznie osiągalnej redukcji masy ciała z ~5 % do -24 % i więcej w badaniach dwuletnich. Obok tych dużych cząsteczek w badaniach metabolizmu obserwuje się również fragmenty lipolityczne (AOD-9604), inhibitory NNMT (5-Amino-1MQ) i peptydy mitochondrialne (MOTS-c).
W skrócie:
- Semaglutide (Novo Nordisk, Wegovy/Ozempic), zatwierdzony przez FDA w 2021, średnia redukcja masy ciała -14,9 % w ciągu 68 tygodni (Wilding 2021, NEJM).
- Tirzepatide (Eli Lilly, Zepbound/Mounjaro), podwójny agonista GIP/GLP-1, redukcja -20,9 % przy dawce 15 mg (Jastreboff 2022, NEJM).
- Retatrutide, potrójny agonista GIP/GLP-1/glukagon, w fazie 2 osiągnięto -24,2 % w ciągu 48 tygodni (Jastreboff 2023, NEJM), faza 3 TRIUMPH trwa.
- Cagrilintide + CagriSema, analog amyliny Novo Nordisk, kombinacja z semaglutide celuje w komplementarne szlaki sytości.
- Mazdutide, chiński podwójny agonista GLP-1/glukagon (Innovent IBI362), zatwierdzenie NMPA w czerwcu 2025.
W badaniach lipolizy i metabolizmu mitochondrialnego równolegle analizuje się AOD-9604, 5-Amino-1MQ i MOTS-c. Szczegóły poniżej.
Tabela szybkiego porównania, top 5 peptydów w badaniach otyłości 2026
Tabela porządkuje pięć peptydów według najwyższej zmiany masy ciała w kluczowych badaniach: retatrutide 24,2 procent w 48 tygodni, tirzepatide 20,9 procent, CagriSema 15,7 procent, mazdutide 15,4 procent i semaglutide 14,9 procent. Rejestrację FDA i EMA mają tylko semaglutide i tirzepatide, retatrutide i CagriSema są w fazie 3, a mazdutide jest zarejestrowany wyłącznie w Chinach.
| Peptyd | Receptory docelowe | Faza / status | Maks. redukcja masy w badaniu | Referencja |
|---|---|---|---|---|
| Semaglutide | GLP-1R | FDA 2021, EMA 2022 | −14,9 % / 68 tyg. | Wilding 2021 (STEP-1) |
| Tirzepatide | GIP + GLP-1R | FDA 2023 | −20,9 % / 72 tyg. | Jastreboff 2022 (SURMOUNT-1) |
| Retatrutide | GIP + GLP-1 + glukagon | Faza 3 (TRIUMPH) | −24,2 % / 48 tyg. | Jastreboff 2023 (NEJM) |
| CagriSema (Cagri + Sema) | Amylin + GLP-1R | Faza 3 (REDEFINE) | −15,7 % / 32 tyg. | Lau 2023 (Lancet) |
| Mazdutide | GLP-1 + glukagon | NMPA 2025 (Chiny) | −15,4 % / 48 tyg. | Ji 2024 (Lancet Diabetes) |
1. Co oznaczają „peptydy na odchudzanie” w roku 2026
W codziennych wyszukiwaniach chodzi niemal zawsze o analogi inkretyn, przede wszystkim GLP-1 i jego pochodne, ale kategoria naukowa obejmuje cztery grupy: mimetyki inkretyn, analogi amyliny, fragmenty lipolityczne i modulatory metaboliczne. Zarejestrowane leki są tylko w dwóch pierwszych. AOD-9604, 5-Amino-1MQ i MOTS-c pozostają peptydami badawczymi bez wskazań klinicznych.
Termin peptydy na odchudzanie w wyszukiwaniach laickich odnosi się zazwyczaj do mimetyków inkretynowych, głównie GLP-1 (peptyd glukagonopodobny-1) i jego pochodnych. W literaturze naukowej kategoria ta rozszerza się jednak na cztery grupy cząsteczek modulujących metabolizm różnymi drogami:
- Mimetyki inkretynowe, agoniści GLP-1, GIP, glukagonu (semaglutide, tirzepatide, retatrutide, mazdutide)
- Analogi amyliny, cagrilintide, kombinacje z semaglutide
- Fragmenty lipolityczne, AOD-9604 (fragment 176–191 ludzkiego hormonu wzrostu)
- Modulatory metaboliczne, 5-Amino-1MQ (inhibitor NNMT), MOTS-c (peptyd mitochondrialny)
Pierwsze dwie kategorie posiadają w 2026 roku rejestracje FDA i EMA dla medycyny klinicznej (Wegovy, Zepbound, Saxenda). Retatrutide, cagrilintide i mazdutide znajdują się w zaawansowanych fazach klinicznych. AOD-9604, 5-Amino-1MQ i MOTS-c pozostają peptydami badawczymi (RUO, Research Use Only) bez wskazań klinicznych na odchudzanie.
Uwaga: W poniższym tekście omawiane są badania kliniczne otyłości i przedkliniczne modele badawcze. Molequa® sprzedaje wyłącznie peptydy o statusie RUO, żaden z produktów nie jest lekiem ani środkiem terapeutycznym.
2. Dlaczego GLP-1 zmieniło obesity medicine
GLP-1 przesunęło farmakoterapię otyłości z około 5 procent zmiany masy ciała w zakres chirurgii bariatrycznej. Liraglutide osiągnął 8 procent w 2010 roku, semaglutide 14,9 procent w STEP-1 (Wilding 2021, NEJM, n = 1961), a tirzepatide 20,9 procent w SURMOUNT-1. Żadna wcześniejsza klasa leków nie zbliżyła się do tych wyników.
Do roku 2015 farmakoterapia otyłości należała do najbardziej frustrujących dziedzin medycyny wewnętrznej. Pierwsza generacja leków (sibutramina, rimonabant, orlistat) albo została wycofana z rynku z powodu sygnałów kardiowaskularnych, albo osiągała jedynie skromną redukcję -3 do -5 %. Chirurgia bariatryczna (bypass żołądkowy, sleeve gastrektomia) dostarczała -25 do -35 % redukcji, ale kosztem inwazyjnego zabiegu.
GLP-1, endogenna inkretyna uwalniana z komórek L jelita cienkiego po posiłku, była pierwotnie badana pod kątem cukrzycy typu 2. Badacze kliniczni zauważyli jednak konsekwentny efekt uboczny: pacjenci chudli. Novo Nordisk wprowadził w 2010 roku liraglutide (Victoza, następnie Saxenda 3 mg na otyłość), który osiągnął redukcję -8 %, po raz pierwszy w erze farmakoterapii porównywalną z interwencjami inwazyjnymi.
Semaglutide podniósł poprzeczkę jeszcze wyżej. W badaniu STEP-1 (Wilding et al., NEJM 2021, n = 1961) uczestnicy przyjmujący tygodniową dawkę 2,4 mg osiągnęli redukcję -14,9 % masy ciała w ciągu 68 tygodni, w porównaniu z placebo -2,4 %. W ciągu dwóch lat utworzył się nowy farmakologiczny „gold standard”.
Tirzepatide (Eli Lilly) rozszerzył podejście, dodając GIP (peptyd insulinotropowy zależny od glukozy) do GLP-1 w jednej cząsteczce. W SURMOUNT-1 (Jastreboff et al., NEJM 2022, n = 2539) przy dawce 15 mg osiągnięto redukcję -20,9 %, pierwsza interwencja farmakologiczna porównywalna z chirurgią bariatryczną.
Retatrutide dodał trzeci receptor, glukagonowy, i w fazie 2 osiągnął -24,2 % w ciągu 48 tygodni (Jastreboff 2023, NEJM). Wstępne szacunki fazy 3 mówią o -30 % przy 96 tygodniach, co po raz pierwszy przewyższyłoby chirurgię bariatryczną.
Ten postęp z -5 % (2010) → -25 % (2023) → prognozowanych -30 % (2026) jest najszybszym awansem w historii farmakoterapii otyłości.
3. Pięć najbardziej badanych peptydów na odchudzanie
Tę piątkę tworzą semaglutide i tirzepatide, oba zarejestrowane, retatrutide w fazie 3, cagrilintide z kombinacją CagriSema w fazie 3 oraz mazdutide, zatwierdzony w czerwcu 2025 wyłącznie przez chińską NMPA. Różnią się głównie liczbą receptorów, od jednego przy semaglutidzie do trzech przy retatrutidzie, i ta liczba odzwierciedla wyniki badań.
Semaglutide (Wegovy / Ozempic), zatwierdzony w 2021
Semaglutide to 31-aminokwasowy analog GLP-1 opracowany przez Novo Nordisk. Substytucje w pozycjach 8 i 34 oraz acylowanie kwasem tłuszczowym przez linker zapewniają wiązanie z albuminą, co przedłuża okres półtrwania do ~168 godzin (~7 dni), i umożliwia tygodniowe dawkowanie podskórne.
Kluczowe dane kliniczne:
- STEP-1 (Wilding 2021, NEJM 384:989–1002), n = 1961, dawka 2,4 mg tygodniowo, redukcja -14,9 % w ciągu 68 tygodni, placebo -2,4 %. PubMed 33567185
- STEP-5 (Garvey 2022, Nat Med), 104 tygodnie, redukcja -15,2 % utrzymana przez dwa lata.
- SELECT (Lincoff 2023, NEJM), 17 604 pacjentów, korzyść kardiowaskularna -20 % MACE obok utraty masy.
Status rejestracji: FDA zatwierdziło w czerwcu 2021 (Wegovy dla BMI ≥ 30), EMA w styczniu 2022. Wersja diabetologiczna Ozempic zatwierdzona przez FDA w 2017.
Własność: Novo Nordisk posiada marki Wegovy i Ozempic. W 2026 roku amerykański patent na semaglutide wygasa w grudniu 2033. Generyczny semaglutide w UE nie istnieje na rynku klinicznym, laboratoria badawcze pracują z materiałem klasy RUO.
Tirzepatide (Zepbound / Mounjaro), zatwierdzony w 2023
Tirzepatide to 39-aminokwasowy podwójny agonista receptorów GIP + GLP-1. Kombinacja dwóch inkretyn w jednej cząsteczce osiąga silniejszy efekt na glikemię i masę ciała niż monoterapia GLP-1.
Kluczowe dane kliniczne:
- SURMOUNT-1 (Jastreboff 2022, NEJM 387:205–216), n = 2539, 72 tygodnie, dawki 5/10/15 mg tygodniowo. Przy 15 mg osiągnięto redukcję -20,9 %. PubMed 35658024
- SURPASS-2 (Frías 2021, NEJM), bezpośrednie porównanie z 1 mg semaglutide u diabetyków, tirzepatide okazał się lepszy w redukcji HbA1c i masy ciała.
- SURMOUNT-4 (Aronne 2024, JAMA), badanie podtrzymujące, po odstawieniu tirzepatide pacjenci odzyskali ~14 % utraconej masy.
Status rejestracji: FDA zatwierdziło w listopadzie 2023 (Zepbound dla przewlekłego leczenia otyłości). Wersja diabetologiczna Mounjaro zatwierdzona przez FDA w maju 2022. Rejestracja EMA nastąpiła w grudniu 2023.
Własność: Eli Lilly posiada marki Zepbound i Mounjaro. Ochrona patentowa do 2036.
Retatrutide, potrójny agonista, faza 3 w 2026
Retatrutide (LY3437943) to najbardziej ambitny peptyd inkretynowy w zaawansowanym rozwoju, potrójny agonista receptorów GIP, GLP-1 i glukagonu w jednej cząsteczce od Eli Lilly.
Dlaczego dodać glukagon? Glukagon w kontekście otyłości to nie tylko „hormon diabetogeniczny”. Aktywacja receptora glukagonowego w wątrobie zwiększa wydatek energetyczny i lipolizę, dostarcza metabolicznego „boostu” do hamowania apetytu zapewnianego przez komponenty GLP-1 i GIP.
Kluczowe dane kliniczne:
- Badanie otyłości fazy 2 (Jastreboff 2023, NEJM 389:514–526), n = 338, 48 tygodni, dawki 1/4/8/12 mg tygodniowo. Przy 12 mg osiągnięto redukcję -24,2 % masy (placebo -2,1 %). PubMed 37366315
- Badanie T2D fazy 2 (Rosenstock 2023, Lancet 402:529–544), n = 281, redukcja HbA1c -2,02 % i masy -16,9 % przy 12 mg. PubMed 37385280
- TRIUMPH-1/2/3, trwający program fazy 3, wyniki pierwotne oczekiwane w latach 2026–2027.
Status rejestracji: W 2026 roku faza 3, żadnej rejestracji FDA/EMA. Retatrutide jest peptydem badawczym. Molequa® oferuje retatrutide w jakości RUO do badań laboratoryjnych modeli otyłości.
Cagrilintide + CagriSema, kombinacja amylinowa
Cagrilintide to długo działający analog amyliny (peptyd uwalniany z komórek β trzustki równolegle z insuliną). Amylin celuje w komplementarny szlak sytości, działa w area postrema pnia mózgu poprzez receptory amylinowe, podczas gdy GLP-1 działa głównie w podwzgórzowym jądrze łukowatym.
Kombinacja CagriSema = cagrilintide 2,4 mg + semaglutide 2,4 mg tygodniowo. Idea: podwójne uderzenie w szlaki sytości da silniejszy efekt.
Kluczowe dane kliniczne:
- Faza 2 CagriSema (Lau 2023, Lancet), n = 92, 32 tygodnie, redukcja -15,7 % masy (kombinacja) vs -8,1 % (sam cagrilintide) vs -5,1 % (sam semaglutide 2,4 mg). PubMed 37423228
- REDEFINE 1/2/3, program fazy 3 CagriSema, dane pierwotne ogłoszone pod koniec 2024 (w REDEFINE-1 osiągnięto redukcję -20,4 % w 68 tygodniach, jednak poniżej pierwotnego oczekiwania -25 %).
Status rejestracji: Cagrilintide + CagriSema znajdują się w fazie 3, żadnej rejestracji w 2026. Novo Nordisk planuje złożenie regulacyjne w latach 2026–2027.
Mazdutide, Innovent IBI362, chiński podwójny agonista
Mazdutide (IBI362) to podwójny agonista GLP-1 + glukagonu chińskiej biotechnologii Innovent Biologics, pierwszy peptyd inkretynowy opracowany poza Novo Nordisk i Eli Lilly, który osiągnął rejestrację.
Kluczowe dane kliniczne:
- GLORY-1 faza 3 otyłość (Ji 2024, Lancet Diabetes Endocrinol), n = 610, 48 tygodni, dawki 4/6/9 mg tygodniowo. Przy 6 mg redukcja -14,4 %, przy 9 mg -15,4 % masy.
- DREAMS-1 faza 3 T2D (2024), redukcja HbA1c porównywalna z tirzepatide 5 mg.
Status rejestracji: Rejestracja NMPA (Chiny) w czerwcu 2025 dla otyłości, pierwszy pozaamerykańsko-pozaeuropejski analog GLP-1 na rynku. Rejestracja FDA/EMA nie jest planowana, Innovent celuje głównie w segment azjatycki i globalny generyczny.
Mazdutide jest interesujący w badaniach jako tańsza alternatywa, oczekiwana cena rynkowa 60–70 % poniżej semaglutide.
4. Mechanizm działania peptydów GLP-1
GLP-1 hamuje apetyt w podwzgórzu i spowalnia opróżnianie żołądka, GIP dokłada efekt insulinotropowy i adipocytarny oraz zmniejsza nudności, a glukagon podnosi wydatek energetyczny i lipolizę wątrobową. Potrójny agonista działa więc jednocześnie po obu stronach bilansu energetycznego, dlatego retatrutide osiągnął 24,2 procent wobec 20,9 procent u tirzepatidu.
Aby zrozumieć, dlaczego wyścig w kierunku agonistów potrójnych jest tak istotny, należy zrozumieć trzy równoległe szlaki inkretynowe oraz to, co każdy z nich wnosi do redukcji masy ciała.
Receptor GLP-1, główna oś sytości
GLP-1R to receptor sprzężony z białkiem G, ekspresjonowany w:
- komórkach β trzustki, glukozozależna sekrecja insuliny (niższe ryzyko hipoglikemii niż w przypadku sulfonylomoczników)
- podwzgórzu (jądro łukowate), supresja apetytu poprzez neurony POMC/CART
- przewodzie pokarmowym, spowolnienie opróżniania żołądka, uczucie sytości
- układzie sercowo-naczyniowym, efekt anty-aterogenny, przeciwzapalny (badanie SELECT)
Aktywacja GLP-1R zwiększa cAMP w komórkach docelowych, co przez szlaki PKA i EPAC moduluje sekrecję insuliny, cyrkulację greliny oraz równowagę leptyna/adiponektyna.
Receptor GIP, insulinotropowy i lipolityczny
GIP (glucose-dependent insulinotropic peptide) jest uwalniany z komórek K dwunastnicy i jelita czczego po posiłku. Jego działanie:
- Zwiększa sygnał insulinotropowy powyżej GLP-1 (efekt addytywny)
- Bezpośrednio w adipocytach wpływa na magazynowanie i mobilizację tłuszczów, w otyłości zakładany „odwrócony” efekt (redukcja adipogenezy)
- Zmniejsza nudności związane z wysokimi dawkami agonistów GLP-1 (praktyczna korzyść tirzepatide vs semaglutide)
Receptor glukagonu, wydatek energetyczny
Glukagon klasycznie kojarzymy z hiperglikemią (mobilizuje glukozę z wątroby). W kontekście otyłości jego aktywacja wątrobowa zwiększa jednak:
- Wydatek energetyczny (termogeneza poprzez UCP1 w brązowej tkance tłuszczowej)
- Lipolizę tłuszczów wątrobowych (potencjalnie użyteczne przy MASLD/MASH)
- Ketogenezę w fazie poabsorpcyjnej
Retatrutide wykorzystuje komponent glukagonowy przy dawce 12 mg, poniżej tego progu dominują efekty inkretynowe, powyżej uwalnia się wydatek energetyczny i metabolizm tłuszczów w wątrobie.
Dlaczego agonista potrójny przewyższa podwójnego
Podwójny GIP/GLP-1 (tirzepatide) osiągnął -20,9 %. Potrójny GIP/GLP-1/glukagon (retatrutide) osiągnął -24,2 %, a w ekstrapolowanych modelach fazy 3 powinien przekroczyć -30 % w ciągu dwóch lat.
Dodanie komponentu glukagonowego dokłada wymiar spalania energii do klasycznego komponentu GLP-1 polegającego na hamowaniu apetytu. Utrata masy tworzona jest z obu stron równania energetycznego jednocześnie.
5. Badania kliniczne 2023–2026, tabela porównawcza
W badaniach z lat 2021 do 2024 kolejność jest stabilna: retatrutide 24,2 procent w 48 tygodni, tirzepatide 25,3 procent skumulowane w SURMOUNT-4 i 20,9 procent w SURMOUNT-1, CagriSema 20,4 procent w REDEFINE-1, semaglutide 15,2 procent w 104 tygodnie oraz mazdutide 15,4 procent. Bezpośrednich porównań między tymi programami nie ma.
| Peptyd | Badanie | Faza | Dawka | Redukcja masy | Czas trwania | n | Rok | Referencja |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Semaglutide | STEP-1 | III | 2,4 mg tyg. | −14,9 % | 68 tyg. | 1 961 | 2021 | Wilding, NEJM |
| Semaglutide | STEP-5 | III | 2,4 mg tyg. | −15,2 % | 104 tyg. | 304 | 2022 | Garvey, Nat Med |
| Tirzepatide | SURMOUNT-1 | III | 15 mg tyg. | −20,9 % | 72 tyg. | 2 539 | 2022 | Jastreboff, NEJM |
| Tirzepatide | SURMOUNT-4 | III | 15 mg tyg. | −25,3 % (łącznie) | 88 tyg. | 670 | 2024 | Aronne, JAMA |
| Retatrutide | LY3437943 P2 | II | 12 mg tyg. | −24,2 % | 48 tyg. | 338 | 2023 | Jastreboff, NEJM |
| CagriSema | REDEFINE-1 | III | 2,4/2,4 mg | −20,4 % | 68 tyg. | 3 417 | 2024 | Novo Nordisk PR |
| Cagrilintide | Faza 2 | II | 2,4 mg tyg. | −8,1 % | 26 tyg. | 168 | 2021 | Lau, Lancet |
| Mazdutide | GLORY-1 | III | 6 mg tyg. | −14,4 % | 48 tyg. | 610 | 2024 | Ji, Lancet D&E |
| Mazdutide | GLORY-1 | III | 9 mg tyg. | −15,4 % | 48 tyg. | 610 | 2024 | Ji, Lancet D&E |
Kluczowe obserwacje:
- Retatrutide dominuje w danych fazy 2, jedyny peptyd, który przekroczył -24 % w ciągu 48 tygodni.
- Tirzepatide stabilnie przewyższa semaglutide o ~6 punktów procentowych redukcji.
- CagriSema REDEFINE-1 rozczarował wobec pierwotnego celu -25 %, osiągnięto „tylko” -20,4 %, co obniżyło wartość akcji Novo Nordisk o ~18 %.
- Mazdutide ma łagodniejszy profil, ale przy przewidywanej cenie 30–40 % w stosunku do semaglutide może zdobywać wolumen w Azji i na rynkach rozwijających się.
6. Dodatkowe peptydy dla metabolizmu
Poza inkretynami badania obejmują też AOD-9604, fragment hormonu wzrostu analizowany pod kątem lipolizy, 5-Amino-1MQ jako inhibitor NNMT oraz MOTS-c, peptyd mitochondrialny związany z metabolizmem energetycznym. Żaden z tych trzech nie ma rejestracji klinicznej ani danych porównywalnych z analogami GLP-1 i wszystkie pozostają wyłącznie do zastosowań badawczych.
Obok dużych cząsteczek inkretynowych w 2026 roku bada się kilka mniejszych peptydów, które celują w inne aspekty metabolizmu, lipolizę, funkcję mitochondrialną i szlak NNMT.
AOD-9604, fragment lipolityczny hGH
AOD-9604 to 15-aminokwasowy fragment C-końcowej sekwencji ludzkiego hormonu wzrostu (aminokwasy 176–191) z dodanym tyrozyną. Pierwotnie wyizolowany w latach 70. przez Ngo i Bornsteina w badaniach efektu hiperglikemicznego (Diabetes 1978, PubMed 568476), później przebadany jako selektywny peptyd lipolityczny.
Kluczowa cecha: AOD-9604 zawiera wyłącznie aktywność lipolityczną hGH, bez efektów na wzrost tkanek, IGF-1 lub wrażliwość insulinową. Czyni go to atrakcyjnym w badaniach ukierunkowanej redukcji tkanki tłuszczowej bez systemowych efektów hGH.
Dane kliniczne: Badanie otyłości fazy 2 (Metabolic Pharmaceuticals, 2007) z dawkami 0,25–1,0 mg/kg dziennej dawki wykazało -2,8 kg redukcji w ciągu 12 tygodni, niewystarczające do rejestracji jako leku, ale istotne w modelu przedklinicznym lipolizy.
Status: RUO, peptyd badawczy. AOD-9604 nie ma rejestracji FDA, choć posiada status GRAS jako suplement w USA (ograniczone zastosowanie). W UE sprzedawany wyłącznie jako materiał badawczy.
5-Amino-1MQ, inhibitor NNMT
5-Amino-1MQ (5-amino-1-metylochinolinium) to mały inhibitor molekularny enzymu NNMT (N-metylotransferaza nikotynamidu). NNMT jest silnie ekspresjonowany w adipocytach osobników otyłych i w wątrobie przy MASLD.
Mechanizm: Inhibicja NNMT prowadzi do:
- Zwiększenia SAM (S-adenozylometionina) i nikotynamidu w adipocytach
- Aktywacji szlaku salvage NAD+, co zwiększa aktywność mitochondrialną
- Restrykcji adipogenezy i stymulacji lipolizy
Kluczowe badanie: Kraus D. et al. (2014, Nature 508:258–262) wykazali, że nokdaun NNMT w adipocytach otyłych myszy zredukował masę o -30 % w ciągu 8 tygodni bez zmiany spożycia pokarmu.
5-Amino-1MQ jest narzędziem farmakologicznym dla tego szlaku. Molequa® oferuje 5-Amino-1MQ do badań laboratoryjnych modeli NNMT.
MOTS-c, peptyd mitochondrialny
MOTS-c (Mitochondrial ORF of the twelve S rRNA type-c) to 16-aminokwasowy peptyd kodowany przez mitochondrialne DNA. Odkryty przez Lee et al. (2015, Cell Metab) jako pierwszy „mitochondria-derived peptide” o funkcji regulacyjnej.
Mechanizm: MOTS-c aktywuje AMPK (AMP-activated protein kinase) w wątrobie i mięśniach, co:
- Zwiększa tolerancję glukozy
- Redukuje adipogenezę
- Zwiększa wydatek energetyczny przez UCP1 w brązowej tkance tłuszczowej
W mysich modelach otyłości indukowanej dietą iniekcja MOTS-c zredukowała masę o -8 % w ciągu 8 tygodni (Lee 2015).
Status: MOTS-c jest badany jako potencjalny endogenny „exercise mimetic”, poziomy plazmatyczne rosną podczas aktywności fizycznej. Badania kliniczne u ludzi znajdują się w fazie 1.
7. Status regulacyjny: zatwierdzone vs badawcze
W 2026 roku rejestrację FDA i EMA na otyłość mają tylko semaglutide i tirzepatide, mazdutide jest zarejestrowany wyłącznie w Chinach, a retatrutide wraz z CagriSema wciąż są w fazie 3 bez rejestracji gdziekolwiek. Wszystko, co dostarcza Molequa, to materiał jakości badawczej do laboratorium, nie lek i nie do stosowania u ludzi.
| Peptyd | FDA (USA) | EMA (UE) | NMPA (Chiny) | Oferta Molequa® |
|---|---|---|---|---|
| Semaglutide | ✅ 2021 (Wegovy) | ✅ 2022 | – | – |
| Tirzepatide | ✅ 2023 (Zepbound) | ✅ 2023 | – | – |
| Retatrutide | ❌ Faza 3 | ❌ Faza 3 | ❌ | ✅ RUO |
| Cagrilintide | ❌ Faza 3 | ❌ Faza 3 | – | ✅ RUO |
| Mazdutide | ❌ | ❌ | ✅ 2025 | ✅ RUO |
| AOD-9604 | ❌ (GRAS) | ❌ | – | ✅ RUO |
| 5-Amino-1MQ | ❌ | ❌ | – | ✅ RUO |
| MOTS-c | ❌ Faza 1 | ❌ | – | ✅ RUO |
Istotne rozróżnienie:
- Semaglutide i tirzepatide są w UE lekami klinicznymi wymagającymi recepty lekarskiej. Molequa® ich nie dystrybuuje i nie może, są to markowe produkty Novo Nordisk i Eli Lilly.
- Retatrutide, cagrilintide, mazdutide, AOD-9604, 5-Amino-1MQ, MOTS-c są peptydami badawczymi w fazie 2/3 lub poza rozwojem klinicznym. Molequa® oferuje je w jakości RUO, wyłącznie do laboratoryjnych badań naukowych.
- Żaden peptyd Molequa® nie jest przeznaczony do spożycia przez ludzi lub zwierzęta. Nie jest lekiem, suplementem diety ani kosmetykiem.
8. Częste pytania o peptydy na odchudzanie
Dlaczego peptydy GLP-1 potrafią zredukować masę ciała o -15 do -25 %? Aktywują trzy równoległe szlaki sytości, podwzgórzową supresję apetytu, spowolnienie opróżniania żołądka i efekt insulinotropowy w trzustce. Kombinacja obniża spożycie kaloryczne o 500 do 800 kcal/dzień bez potrzeby dyscypliny dietetycznej. Potrójny agonista retatrutide dodaje komponent glukagonowy, który zwiększa również wydatek energetyczny.
Jaka jest różnica między tirzepatide a retatrutide? Tirzepatide to podwójny agonista GIP/GLP-1 (Eli Lilly, Zepbound, zatwierdzony w 2023). Retatrutide to potrójny agonista GIP/GLP-1/glukagon w fazie 3. W badaniach klinicznych retatrutide osiągnął wyższą redukcję masy (-24 % vs -21 %) i uważany jest za następny „gold standard”, oczekiwana rejestracja FDA w latach 2027–2028.
Dlaczego AOD-9604 jest „lipolityczny”, ale nie „na odchudzanie”? AOD-9604 to fragment hormonu wzrostu z izolowanym efektem lipolitycznym, w modelach przedklinicznych obniża tkankę tłuszczową trzewną. W fazie 2 klinicznej otyłości osiągnął jednak jedynie -2,8 kg w ciągu 12 tygodni, co jest klinicznie mniej istotne niż peptydy GLP-1. Pozostaje narzędziem badawczym do badania lipolizy adipocytów.
Jakie są działania niepożądane peptydów GLP-1 w badaniach klinicznych? Najczęściej żołądkowo-jelitowe, nudności (30–40 %), wymioty (10–15 %), zaparcia, biegunka. Zwykle przejściowe, ustępują w ciągu 8–12 tygodni titracji. Rzadsze: zapalenie trzustki, kamica żółciowa (od stazy żołądkowej), sarkopenia z gwałtownej redukcji masy. Retatrutide ma łagodniejszy profil GI (komponent glukagonowy tłumi nudności).
Dlaczego peptyd badawczy nie jest „na odchudzanie”? Peptydy badawcze (RUO) nie są sprzedawane do użytku ludzkiego. Molequa® dystrybuuje retatrutide, cagrilintide, mazdutide i inne wyłącznie do badań laboratoryjnych modeli otyłości, badań receptorowych i charakteryzacji farmakologicznej. Nie są lekiem, nie mają wskazań klinicznych i nie są przeznaczone do konsumpcji przez ludzi.
Jak peptydy GLP-1 są podawane w badaniach? W większości badań podskórnie raz w tygodniu (semaglutide, tirzepatide, retatrutide). Przedłużony okres półtrwania (~7 dni) zapewnia wiązanie z albuminą przez acylowany linker. Nowsze formulacje doustne (Rybelsus, tabletki semaglutide) istnieją, ale mają niższą biodostępność (~1 %) i wymagają wyższych dawek.
Gdzie kupić peptydy badawcze do badań metabolicznych w UE? Molequa® oferuje retatrutide, cagrilintide, mazdutide, AOD-9604, 5-Amino-1MQ i MOTS-c w jakości RUO z certyfikatem analizy (HPLC ≥ 99 %), sterylnym liofilizatem i dostawą FedExem w UE w ciągu 1–3 dni roboczych. Produkty sprzedawane są wyłącznie do laboratoryjnych badań naukowych.
Kluczowe dane naukowe i cytaty
GLP-1 i peptydy inkretynowe stanowią najszybciej rozwijającą się kategorię farmakologiczną w medycynie otyłości. Poniżej kluczowe dane i referencje z badań klinicznych NEJM, Lancet i JAMA, które definiują stan badań w 2026 roku.
“Retatrutide, a novel triple agonist of the glucose-dependent insulinotropic polypeptide, GLP-1, and glucagon receptors, produced substantial reductions in body weight at 48 weeks, up to 24.2 %, in adults with obesity, exceeding the reductions observed with any previously reported single-agent pharmacotherapy.” Jastreboff AM. et al. (2023), New England Journal of Medicine 389:514–526, PubMed 37366315
Statystyki z literatury klinicznej
- Semaglutide: 31 AA, MW 4113,58 Da, plazmatyczny okres półtrwania ~168 h, STEP-1 redukcja -14,9 % w 68 tygodni (n = 1 961)
- Tirzepatide: 39 AA, MW 4813,45 Da, podwójny agonista GIP/GLP-1, SURMOUNT-1 redukcja -20,9 % przy 15 mg (n = 2 539)
- Retatrutide: 39 AA, MW 4731,4 Da, potrójny GIP/GLP-1/glukagon, faza 2 -24,2 % w 48 tygodni (n = 338)
- CagriSema: cagrilintide 2,4 mg + semaglutide 2,4 mg, REDEFINE-1 redukcja -20,4 % w 68 tygodni (n = 3 417)
- Mazdutide: NMPA Chiny czerwiec 2025, pierwszy pozaamerykańsko-pozaeuropejski analog GLP-1 na rynku
- AOD-9604: 15 AA fragment hGH (176–191), odkryty przez Ngo & Bornstein w 1978, faza 2 otyłość -2,8 kg w 12 tygodni
- NNMT: ekspresja w adipocytach otyłych ↑ 2,5-krotnie vs kontrola (Kraus 2014, Nature)
Źródła referencyjne (PubMed)
- Jastreboff AM. et al. (2023). “Triple-Hormone-Receptor Agonist Retatrutide for Obesity, A Phase 2 Trial.” N Engl J Med 389:514–526. PubMed 37366315
- Rosenstock J. et al. (2023). “Retatrutide, a GIP, GLP-1 and glucagon receptor agonist, for people with type 2 diabetes: a randomised, double-blind, placebo and active-controlled, parallel-group, phase 2 trial.” Lancet 402:529–544. PubMed 37385280
- Wilding JPH. et al. (2021). “Once-Weekly Semaglutide in Adults with Overweight or Obesity.” N Engl J Med 384:989–1002. PubMed 33567185
- Jastreboff AM. et al. (2022). “Tirzepatide Once Weekly for the Treatment of Obesity.” N Engl J Med 387:205–216. PubMed 35658024
- Lau DCW. et al. (2023). “Cagrilintide combined with semaglutide 2·4 mg in adults with overweight or obesity: a randomised, controlled, phase 2 trial.” Lancet 402:720–730. PubMed 37423228
- Ng FM., Bornstein J. (1978). “Hyperglycemic action of synthetic C-terminal fragment of human growth hormone.” Diabetes 27(8):841–845. PubMed 568476
Cel artykułu: Niniejszy artykuł podsumowuje literaturę naukową na temat peptydów badanych w modelach otyłości i metabolizmu i nie prezentuje twierdzeń terapeutycznych. Produkt jest sprzedawany wyłącznie do badań naukowych w laboratorium (RUO).
Zastrzeżenie prawne
Wszystkie peptydy wymienione w tym artykule, które oferuje Molequa®, przeznaczone są wyłącznie do celów badawczych i naukowych (RUO). Semaglutide (Wegovy, Ozempic) jest lekiem klinicznym Novo Nordisk, a tirzepatide (Zepbound, Mounjaro) jest lekiem klinicznym Eli Lilly, Molequa® tych produktów nie dystrybuuje. Retatrutide, cagrilintide, mazdutide, AOD-9604, 5-Amino-1MQ i MOTS-c są peptydami badawczymi w fazie 2/3 lub poza rozwojem klinicznym, nie są lekiem, suplementem diety ani żywnością. Nie są przeznaczone do spożycia przez ludzi lub zwierzęta. Sprzedaż jest ograniczona do wykwalifikowanych badaczy, instytucji akademickich i laboratoriów. Przed jakąkolwiek manipulacją należy zapoznać się z odpowiednią literaturą naukową i przestrzegać obowiązującego prawodawstwa w swojej jurysdykcji.
Autor: Zespół badawczy Molequa® Data publikacji: Lipiec 2026 Ostatnia aktualizacja: Lipiec 2026 Czas czytania: ~15 min
